मुंबई : एंटरप्राइझ एआय क्षेत्रातील फाइंडॅबिलिटी सायन्सेस या कंपनीने डेअरी आणि व्हे प्रक्रिया उद्योगांसाठी ‘लॅक्टाएआय’ हा अत्याधुनिक इंडस्ट्रियल इंटेलिजन्स प्लॅटफॉर्म सादर केला आहे. सॉफ्टबँकच्या पाठबळामुळे चर्चेत असलेल्या या कंपनीचा दावा आहे की, या प्लॅटफॉर्ममुळे मोठ्या डेअरी प्रकल्पांना उत्पादनक्षमता आणि ऊर्जा बचतीच्या माध्यमातून मोठा आर्थिक फायदा होऊ शकतो.
कंपनीच्या माहितीनुसार, लॅक्टाएआयमुळे प्लांटच्या उत्पादनात ०.५ ते १.५ टक्क्यांपर्यंत वाढ होण्यास मदत होईल. तसेच बाष्पीभवन आणि ड्रायिंग प्रक्रियेत ५ ते १० टक्क्यांपर्यंत ऊर्जा बचत साध्य होऊ शकते. त्यामुळे ऑपरेशन्स आणि वित्तीय व्यवस्थापनातील निर्णय अधिक वेगाने आणि अचूकपणे घेणे शक्य होणार आहे.
फाइंडॅबिलिटी सायन्सेसचे संस्थापक आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी आनंद माहूरकर यांनी सांगितले की, “डेअरी उद्योगाला केवळ माहिती दाखवणाऱ्या डॅशबोर्ड्सची गरज नसून निर्णयक्षम माहितीची आवश्यकता आहे. उत्पादनात अगदी १ टक्क्यांची वाढ झाली तरी त्याचा मोठा आर्थिक परिणाम होऊ शकतो. लॅक्टाएआय प्लांटमधील डेटा विश्लेषण करून प्रत्यक्ष नफा वाढवणारे निर्णय घेण्यास मदत करते.”
भारताचा दुग्ध व्यवसाय जगातील सर्वात मोठ्या उद्योगांपैकी एक मानला जातो. मात्र, अनेक डेअरी प्रकल्पांमध्ये दररोज निर्माण होणारा मोठ्या प्रमाणातील डेटा प्रत्यक्ष निर्णय प्रक्रियेत प्रभावीपणे वापरला जात नाही. ही उणीव भरून काढण्यासाठी लॅक्टाएआय रिअल-टाइममध्ये प्रक्रिया विश्लेषण करून ‘काय घडत आहे’, ‘ते का घडत आहे’ आणि ‘त्यात सुधारणा कशी करता येईल’ याची माहिती उपलब्ध करून देते.
या प्लॅटफॉर्ममध्ये दोन प्रमुख सुविधा समाविष्ट करण्यात आल्या आहेत.
१. लॅक्टा इन्साईट
ही सुविधा दूध संकलन, बाष्पीभवन, ड्रायिंग, पॅकेजिंग आणि युटिलिटी व्यवस्थापनातील प्रक्रिया रिअल-टाइममध्ये मॉनिटर करते. यामध्ये ‘लॅक्टा इन्साईट प्राईम’ आणि ‘लॅक्टा इन्साईट नेक्सस’ असे दोन विभाग आहेत. प्राईम विभाग दूध, पनीर, दही आणि लोणी यांसाठी उपयुक्त असून नेक्सस विभाग प्रगत व्हे प्रोसेसिंगसाठी तयार करण्यात आला आहे.
२. लॅक्टा बीपीसी
ही ‘कॉन्व्हर्सेशनल एआय’ आधारित सुविधा असून व्यवसाय आणि उत्पादन प्रक्रियेतील जटिल प्रश्नांना सोप्या भाषेत उत्तरे देते. इआरपी, एमईएस आणि इतर सिस्टिम्समधील माहितीचे विश्लेषण करून ही प्रणाली पुराव्यानिशी अचूक माहिती सादर करते.
विशेष म्हणजे, हा प्लॅटफॉर्म सध्या वापरात असलेल्या पीएलसी, एससीएडीए आणि इआरपीसारख्या यंत्रणांशी सहजपणे जोडता येतो. त्यामुळे उद्योगांना विद्यमान प्रणाली बदलण्याची आवश्यकता भासत नाही.
